Gandakellingin úr Skúvoy
Nú fer hon á ferð kring landið.
Søgur um sokallaðu gandakellingina í Skúvoy vórðu fortaldar við undran um alt landið í seinnu helvt av 19. øld og heilt upp í okkara tíð. Hendan konan, sum segðist at biðja ilt yvir fólki, sum fekk bátar at ganga burtur, sum dugdi at slætta sjógv og at ganda blóðmørsindur fram á sjónum og at ganda hoyggj saman, umframt mangt, mangt annað var hon, Sára Malena Guttórmsdóttir løgd undir at hava framt. Gandur, pátrúgv og gudsótti hvørt um annað var andaliga jørðildið, sum Sára Malena vaks upp í og livdi í til sín deyða í 1903. Fólk óttaðust hana og illa varð hon viðfarin. Av summum. Av øðrum var hon mett at vera tað hon var: Ein fátøk, einsamøll, barnleys einkja og mangan ein dyggur stuðul hjá teimum, sum onki høvdu.
Eyðun Andreassen, sáli, savnaði søgur, sum livdu á mannamunni og skrivaði grein um Sáru Malenu í tíðarritinum BRÁ í 1984. Sólrun Michelsen gjørdi hana landskenda í 2023 við skaldsøguni Sára Malena – seinasta gandakellingin í Føroyum. Nú hava Gunnvá Zachariasen og Ria Tórgarð, tvær kellingar úr ávíkavist Tvazz og Grugg leikbólkunum, skapað ein einrøðuleik, har gandakellingin úr Skúvoy fær orðið. Framførslur hava verið fyrr í ár, eitt nú skúlavitjanir við Listaleypinum, á Mentanardøgum í Runavíkar kommunu, á Mentanarnáttini á Tvøroyri og á deyðsdegnum hjá Sáru Malenu sjálvari 13. juni í ár varð frumframførsla úti í Skúvoy. Viðmælini frá áskoðarum hava verið framúr.
Avmarkað pláss er til hvørja sýning.
Tryggja tær longu nú atgongumerki á atgongumerki.fo
Leikurin er uml. 60 min. til longdar uttan stegð. Aldursmark 15 ár+
Vælkomin til okkara tulking av søguni um Sáru Malenu.
Hugskot og konsept: Gunnvá Zachariasen
Leikstjórn: Ria Tórgarð
Leikari: Gunnvá Zachariasen
Leikrit: Kellingarnar báðar, Gunnvá og Ria hava skrivað og skapað einrøðuleikin við íblástri úr keldum frá Eyðun Andreassen úr BRÁ (1984), Kristian OsvaldViderø Saga Skúvoyar, Skúvoyarsøgu eftir Petur Andreassen og skaldsøguni Sára Malena -seinasta gandakelling í Føroyum eftir Sólruna Michelsen, umframt øðrum keldum og úr egnum hugaheimi.
Framleiðsla: TVAZZ í samstarvi við Teatur Grugg 2026
Brot úr viðmælum:
“…Gunnvá transformerar Sáru Malenu til nútíðina og ger hennara einsligu, fátæksligu og útsettu støðu í samfelagnum opinbera og greiða. Í dag vildu vit kalla hana – og setta hana í hagfrøðisliga teigin – ekstreman fátækraváða, sum fleiri børn í dag vaksa upp í….” Birgblogblogspot.com, 13. Juni
“”Gandakellingin úr Skúvoy” ….Eg var so heppin at vera til frumframførsluna í dag í Skúvoy. Ein vinkona og eg fóru. Og tað var so ótrúliga gott! Gunnvá var heilt ótrúlig – einsamøll á palli í ein góðan tíma. Sum eg eri imponerað av júst tí. Skiftir ímillum persónar gjøgnum allan leikin. Og pallurin var “bara” eitt lítið gólv, ein krakkur og ein ljósastaki. So imponerandi, altso. Og søgan um Sáru Malenu, gandakellingina, er so góð og so syrgilig. Eg bæði flenti og græt. So eg vil ráða tykkum til at fara, vinir. Leikurin verður at síggja í heyst, sum eg skilti. Farið!” Miriam Nolsøe Johannesen á Facebook 13. Juni.